Βολυράκης Στέλιος
Ξενοδοχείο ASTRON
Τηλ/Fax 0030 28420 26229/24939
Ιεράπετρα, Κρήτη, Ελλάδα
contact at chrisi-island.gr

ΙΣΤΟΡΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ

Οι πρώτες πληροφορίες για το νησί προέρχονται από περιηγητές της Κρήτης. Ο Stasiasmus αναφερει ότι η "..Ιεράπετρα έχει ένα νησί που ονομάΖεται Χρυσή το οποίο έχει λιμάνι και νερό..". Ο Buondelmonti (το 1415) αναφέρει ότι η Χρυσή είναι "...ένα επίπεδο και σχεδόν ακαλλιέργητο νησί, όμορφο, με καλόγερους και δέντρα σχίνου και κέδρου...". Ο Raulin μετά την περιήγησή του στην Κρήτη το 1847 αναφέρει ότι "...έστελναν κοπάδια και υπήρχαν αλυκές μέχρι το 1840...".

Τους τελευταίους αιώνες η Χρυσή είναι πρακτικά ακατοίκητη, ενώ αρκετά παλαιότερα υπήρχαν μικροί οικισμοί. Στο δυτικό αλλά και στο ανατολικό μέρος του νησιού, υπάρχουν διάσπαρτα όστρακα, που δείχνουν ότι υπήρχε δραστηριότητα από τη Μινωική εποχή. Η συνύπαρξη του ανθρώπου με το φυσικό περιβάλλον του νησιού, στο βαθμό που υπήρχε, ήταν σχετικά αρμονική και γι' αυτό οι φυσικές λειτουργίες έχουν διατηρηθεί μέχρι και σήμερα. Στα βορειοδυτικά υπάρχει η εκκλησία του Αγίου Νικολάου, κατασκευασμένη πιθανά 13ο αιώνα. Βορειοανατολικά της εκκλησίας και κοντά στην ακτή υπάρχει μια παλιά αλυκή και το μοναδικό σπίτι του νησιού χτισμένο πάνω σε αρχαίες εγκαταστάσεις, που συμπεριλαμβάνουν ένα μικρό κτίσμα (Σπήλιο) και ένα μικρό λιμενοβραχίονα. Στην ευρύτερη περιοχή υπάρχουν υπολείμματα μεγάλων ορθογώνιων χωραφιών οριοθετημένων με χαμηλές πετρόχτιστες ,μάντρες. Νότια και νοτιοδυτικά του Αγίου Νικολάου υπάρχουν πηγάδια και λίγοι λαξευτοί τάφοι. Ο μεγαλύτερος από αυτούς είναι Ρωμαϊκής εποχής.

Στα πρόσφατα χρόνια η Χρυσή προσέφερε και εξακολουθεί να προσφέρει απάνεμα μέρη στους ψαράδες της περιοχής για να ξεψαρίσουν τα δίχτυα τους και να ξεκουραστούν. Δεν ήταν λίγοι και αυτοί που πήγαιναν στο νησί για να μαζέψουν άγρια χόρτα και αγριοαγκινάρες . Οι Βοσκοί της απέναντι ακτής μετέφεραν εκεί και στο Μικρονήσι πρόβατα τους χειμερινούς μήνες, ενώ εισήχθηκαν πέρδικες, λαγοί και κουνέλια. Οι ιδιοκτήτες των εστιατορίων που υπήρχαν παλαιότερα στο νησί, αλλά και διάφοροι παραθεριστές φύτεψαν είδη φυτών που δεν υπήρχαν στο νησί όπως το μπούζι, ο αθάνατος, το αρμυρίκι και άλλα. Πριν λίγες δεκαετίες λίγοι φυσιολάτρες άρχισαν να,κατασκηνωνουν στο νησι, κατασκευάΖοντας πρόχειρα καταλύματα κάτω από τους κέδρους και παρέμεναν αρκετές εβδομάδες ή και μήνες. Σταδιακά, και καθώς οι παραθεριστές αυξάνονταν σε αριθμό, άρχισαν να γίνονται αισθητές οι επιmώσεις. Υπολείμματα κατεστραμμένων καταλυμάτων και διάφορα απορρίμματα άρχισαν να συσσωρεύονται κάτω απο τους θάμνους. Στις θέσεις που επέλεγαν για κατασκήνωση οι παραθερlστές διευθετούσαν το χώρο κλαδεύοντας τους κέδρους. Η άμμος παρασυρόταν από τον αέρα και αποκαλύπτονταν οι ρίζες, τις οποίες στην συνέχεια έκοβαν για να μην εμποδίζουν. Είναι αρκετά τα δέντρα στα οποία η απώλεια άμμου ξεπερνάει το ένα μέτρο βάθος.